Το κάπνισμα σκοτώνει περισσότερους από 8 εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως κάθε χρόνο. Περισσότεροι από 7 εκατομμύρια από αυτούς τους θανάτους προέρχονται από άμεση χρήση καπνού και περίπου 1,2 εκατομμύρια οφείλονται σε μη καπνιστές που εκτίθενται σε παθητικό κάπνισμα.

Το κάπνισμα είναι ένας γνωστός παράγοντας κινδύνου για πολλές αναπνευστικές λοιμώξεις και αυξάνει τη σοβαρότητα των αναπνευστικών ασθενειών. Μια ανασκόπηση μελετών από εμπειρογνώμονες στον τομέα της δημόσιας υγείας που συγκλήθηκαν από τον ΠΟΥ στις 29 Απριλίου 2020 διαπίστωσε ότι οι καπνιστές είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν σοβαρή νόσο με επιπλοκές και επιδείνωση της κλινικής τους εικόνας από τον COVID-19, σε σύγκριση με τους μη καπνιστές.

Ο COVID-19 είναι μια μολυσματική ασθένεια που προσβάλλει κυρίως τους πνεύμονες. Το κάπνισμα βλάπτει τη λειτουργία των πνευμόνων καθιστώντας δυσκολότερο για το σώμα να καταπολεμήσει τους κορονοϊούς και άλλες ασθένειες. Το κάπνισμα είναι επίσης ένας σημαντικός παράγοντας κινδύνου για μη μεταδοτικές ασθένειες όπως καρδιαγγειακές παθήσεις, καρκίνος, αναπνευστική νόσος και διαβήτης που θέτουν τα άτομα με αυτές τις καταστάσεις σε υψηλότερο κίνδυνο να αναπτύξουν σοβαρή ασθένεια όταν επηρεάζονται από τον COVID-19. Η διαθέσιμη έρευνα δείχνει ότι οι καπνιστές διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης σοβαρών ασθενειών και θανάτου.

Ο ΠΟΥ παροτρύνει τους ερευνητές, τους επιστήμονες και τα μέσα ενημέρωσης να είναι προσεκτικοί όσον αφορά την ενίσχυση μη αποδεδειγμένων ισχυρισμών ότι ο καπνός ή η νικοτίνη θα μπορούσαν να μειώσουν τον κίνδυνο COVID-19. Επί του παρόντος, δεν υπάρχουν επαρκείς πληροφορίες που να επιβεβαιώνουν οποιαδήποτε σχέση μεταξύ καπνού ή νικοτίνης στην πρόληψη ή θεραπεία του COVID-19.

Θεραπείες αντικατάστασης νικοτίνης, έχουν σχεδιαστεί για να βοηθήσουν τους καπνιστές να σταματήσουν το κάπνισμα. Ο ΠΟΥ συνιστά στους καπνιστές να λάβουν άμεσα μέτρα για να σταματήσουν το κάπνισμα με αποδεδειγμένες μεθόδους. Μέσα σε 20 λεπτά από το κόψιμο, εμφανίζεται αυξημένος καρδιακός ρυθμός και πτώση της αρτηριακής πίεσης. Μετά από 12 ώρες, το επίπεδο μονοξειδίου του άνθρακα στην κυκλοφορία του αίματος μειώνεται στο φυσιολογικό. Εντός 2-12 εβδομάδων, η κυκλοφορία βελτιώνεται και η πνευμονική λειτουργία αυξάνεται. Μετά από 1-9 μήνες, ο βήχας και η δύσπνοια μειώνονται.

Η Ελληνική Αντικαρκινική Εταιρεία μπορεί να βοηθήσει μέσα από την συμβουλευτική διακοπής καπνίσματος και την ιστοσελίδα https://stopkapnisma.gr/

Ας δούμε παρακάτω μερικές Ερωτήσεις και τις Απαντήσεις σε απορίες σχετικά με το κάπνισμα και τον Covid-19

Μέχρι αυτή την στιγμή δεν υπάρχουν επίσημες μελέτες να έχουν αξιολογήσει τον κίνδυνο μόλυνσης από SARS-CoV-2 που σχετίζεται με το κάπνισμα. Ωστόσο, οι καπνιστές καπνικών προϊόντων (τσιγάρα, στριφτό, ναργιλέδες, πούρα, θερμαινόμενα προϊόντα καπνού-ηλεκτρονικό τσιγάρο) μπορεί να είναι πιο ευάλωτοι στον COVID-19, καθώς η πράξη του καπνίσματος περιλαμβάνει επαφή των δακτύλων των χεριών (με δυνητικά μολυσμένα αντικείμενα όπως πακέτο – σπίρτα – αναπτήρας – τασάκια ή ακόμα κατεβάζοντας, χωρίς απολύμανση των χεριών, την μάσκα μέχρι το σαγόνι για να καπνίσουν) με τα χείλη, γεγονός που αυξάνει την πιθανότητα μετάδοσης ιών από το χέρι στο στόμα, στη μύτη και στα μάτια.

Το κάπνισμα κάθε είδους καπνικών προϊόντων μειώνει την ικανότητα των πνευμόνων και αυξάνει τον κίνδυνο πολλών αναπνευστικών λοιμώξεων και μπορεί να αυξήσει τη σοβαρότητα των αναπνευστικών ασθενειών. Ο COVID-19 είναι μια μολυσματική ασθένεια που προσβάλλει κυρίως τους πνεύμονες. Το κάπνισμα βλάπτει τη λειτουργία των πνευμόνων και επηρεάζει το ανοσοποιητικό σύστημα καθιστώντας δυσκολότερο για το σώμα να καταπολεμήσει τους κορονοϊούς και άλλες αναπνευστικές ασθένειες. Οι έρευνες δείχνουν ότι οι καπνιστές διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης σοβαρών επιπλοκών και θανάτου από τον COVID-19.
Μελέτες από την Κίνα ανεβάζουν το ποσοστό των καπνιστών ασθενών με COVID-19 που χρειάσθηκε να εισαχθούν σε ΜΕΘ στο 12,3%, ενώ οι μη καπνιστές ήταν μόλις 4,7%.

Δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία σχετικά με τη σχέση μεταξύ της χρήσης ηλεκτρονικού τσιγάρου και του COVID-19. Ωστόσο, τα υπάρχοντα στοιχεία δείχνουν ότι τα ηλεκτρονικά συστήματα παράδοσης νικοτίνης (ENDS) και τα ηλεκτρονικά συστήματα παράδοσης μη νικοτίνης (ENNDS), τα οποία συνήθως αναφέρονται ως ηλεκτρονικά τσιγάρα, είναι επιβλαβή και αυξάνουν τον κίνδυνο καρδιακών παθήσεων και πνευμονικών διαταραχών. Δεδομένου ότι ο ιός COVID-19 επηρεάζει την αναπνευστική οδό, η χρήση χεριού-στόματος του ηλεκτρονικού τσιγάρου μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο μόλυνσης.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναφέρει ότι τα θερμαινόμενα τσιγάρα δεν είναι λιγότερο βλαβερά για την ανθρώπινη υγεία σε σχέση με τα συμβατικά προϊόντα καπνού, προσθέτοντας ότι μερικές επικίνδυνες ουσίες είναι σε υψηλότερα επίπεδα στα θερμαινόμενα προϊόντα καπνού σε σύγκριση με τα συμβατικά τσιγάρα, ενώ, σε κάποιες περιπτώσεις, παρατηρούνται και ουσίες που δεν είχαν βρεθεί στα τσιγάρα, δημιουργώντας ανησυχία για την ανθρώπινη υγεία.

Η χρήση καπνού χωρίς καύση συνεπάγεται συχνά επαφή του χεριού με το στόμα. Ένας άλλος κίνδυνος που σχετίζεται με τη χρήση προϊόντων καπνού χωρίς καύση, όπως το μάσημα του καπνού, είναι ότι ο ιός μπορεί να εξαπλωθεί όταν ο χρήστης φτύνει το υπερβολικό σάλιο που παράγεται κατά τη διάρκεια της διαδικασίας της μάσησης.

Δεδομένων των κινδύνων για την υγεία που προκαλεί η χρήση καπνού, η ΠΟΥ συνιστά τη διακοπή καπνίσματος. Η διακοπή θα βοηθήσει τους πνεύμονες και την καρδιά σας να λειτουργούν καλύτερα από τη στιγμή που θα σταματήσετε. Μέσα σε 20 λεπτά από το κόψιμο, εμφανίζεται αυξημένος καρδιακός ρυθμός και πτώση της αρτηριακής πίεσης. Μετά από 12 ώρες, το επίπεδο μονοξειδίου του άνθρακα στην κυκλοφορία του αίματος μειώνεται στο φυσιολογικό. Εντός 2-12 εβδομάδων, η κυκλοφορία βελτιώνεται και η πνευμονική λειτουργία αυξάνεται. Μετά από 1-9 μήνες, ο βήχας και η δύσπνοια μειώνονται. Η διακοπή θα βοηθήσει στην προστασία των αγαπημένων σας προσώπων, ειδικά των παιδιών, από την έκθεση στο παθητικό κάπνισμα.

  • Εάν καπνίζετε, τσιγάρα ή καπνό χωρίς καύση, τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή να σταματήσετε εντελώς.
  • Μην μοιράζεστε συσκευές όπως ναργιλέδες και ηλεκτρονικά τσιγάρα.
  • Διαδώστε τα νέα σχετικά με τους κινδύνους του καπνίσματος από την χρήση ηλεκτρονικών τσιγάρων και καπνίσματος χωρίς καύση.
  • Προστατέψτε τους γύρω σας από τις επιβλαβείς συνέπειες του παθητικού καπνίσματος και ιδιαίτερα τα μικρά παιδιά. Συνιστάται κάπνισμα μόνο σε εξωτερικό χώρο.
  • Μεγάλη προσοχή στους καπνιστές που πάσχουν από ΧΑΠ και νοσούν από Covid-19, επειδή με τον χρόνιο βήχα τους, προκαλούν μεγαλύτερη σταγονιδιακή διασπορά της νόσου. Τα μικροσταγονίδια από βίαιη εκπνοή ή βήχα σε κλειστό χώρο μπορούν να φθάσουν σε απόσταση μεγαλύτερη των επτά μέτρων και να διασπείρουν την νόσο.
  • Γνωρίστε τη σημασία του πλυσίματος των χεριών σας, της χρήσης αντισηπτικών, της κοινωνικής απόστασης και του μη διαμοιρασμού προϊόντων καπνίσματος – ηλεκτρονικού τσιγάρου, ιδιαίτερα μεταξύ των νέων.
  • Μην φτύνετε σε δημόσιους χώρους

Επί του παρόντος, δεν υπάρχουν επαρκείς πληροφορίες που να επιβεβαιώνουν οποιαδήποτε σχέση μεταξύ καπνού ή νικοτίνης στην πρόληψη ή θεραπεία του COVID-19. Ο ΠΟΥ παροτρύνει τους ερευνητές, τους επιστήμονες και τα μέσα ενημέρωσης να είναι προσεκτικοί όσον αφορά την ενίσχυση μη αποδεδειγμένων ισχυρισμών ότι ο καπνός ή η νικοτίνη θα μπορούσαν να μειώσουν τον κίνδυνο του COVID-19.

Πηγή-Πληροφορίες από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας